Improwizacja na czarnych klawiszach

Oto najlepiej strzeżony sekret nauczycieli fortepianu: pięć czarnych klawiszy tworzy skalę pentatoniczną (penta = pięć). Ta skala nie zawiera półtonów, więc żaden dźwięk nie „ociera się” o inny. Jakiekolwiek czarne klawisze naciśniesz, w dowolnej kolejności, brzmi dobrze. To idealny plac zabaw, by się odważyć.

Skąd ta magia?

Czarne klawisze to Des, Es, Ges, As i B (albo Cis, Dis, Fis, Gis, Ais). Patrząc od Ges, tworzą pentatonikę Ges-dur; patrząc od Es – pentatonikę es-moll. Ta skala pojawia się w pieśniach ludowych na całym świecie: w Szkocji, w Chinach, w Afryce Zachodniej, w afroamerykańskim bluesie, a także u Debussy’ego i Dvořáka.

M:4/4
L:1/8
Q:1/4=80
K:Ebm
E2 G2 A2 B2 | d2 e2 g4 |]

Przy znakach przykluczowych es-moll każdy zapisany tu dźwięk to czarny klawisz. Oto mała czterotaktowa fraza nad pętlą balladową w es-moll:

M:4/4
L:1/8
Q:1/4=80
K:Ebm
"Ebm" B2 A G E4 | "Cb" G2 A B d4 | "Gb" e2 d B A2 G2 | "Db" d4 B4 |]

Ćwiczenie krok po kroku

1. Otwórz podkład balladowy w es-moll i posłuchaj dwóch obiegów, nie grając. Zauważ, kiedy pętla zaczyna się od nowa.
2. Samą prawą ręką używaj trzech sąsiednich czarnych klawiszy (Ges, As, B). Graj długie dźwięki, jeden na takt. Posłuchaj, jak każdy nabiera innego koloru zależnie od akordu.
3. Dodaj dwa pozostałe czarne klawisze. Idź w górę, w dół, powtarzaj dźwięk, zostawiaj przerwy.
4. Lewa ręka: połóż niskie Es (jeśli chcesz, z kwintą B) na początku każdego taktu. Trzymaj prawy pedał przez dwie miary, potem go puść.
5. Zakończ, lądując na Es: to „dom” tej skali.

Wersja na białych klawiszach: ta sama skala istnieje na białych klawiszach, C D E G A (pentatonika C). Wypróbuj ją nad podkładem pop w C: ta sama zasada, żaden dźwięk nie zabrzmi źle.