12-taktowy blues jazzowy
Teoria muzyki · Harmonia jazzowa · Poziom 4 · 16 min
Blues to najczęściej grana forma w jazzie. Jego podstawowa struktura mieści się w 12 taktach i trzech akordach, wszystkich septymowych dominantowych (osobliwość bluesa: nawet akord I jest „siódemką”).
Blues podstawowy (w F-dur)
| F7 | F7 (lub B♭7) | F7 | F7 |
| B♭7 | B♭7 | F7 | F7 |
| C7 | B♭7 | F7 | C7 |
Trzy frazy po cztery takty: przedstawienie (I), odpowiedź na IV, zakończenie (V – IV – I). W bluesie śpiewanym tekst często układa się według schematu AAB: pierwszy wers zostaje powtórzony, a potem pada odpowiedź.
Blues jazzowy
Jazzmani wzbogacają ten schemat o ii–V i akordy przejściowe:
| 1 · F7 | 2 · B♭7 | 3 · F7 | 4 · Cm7 F7 |
| 5 · B♭7 | 6 · B°7 | 7 · F7 | 8 · Am7 D7 |
| 9 · Gm7 | 10 · C7 | 11 · F7 D7 | 12 · Gm7 C7 |
- Takt 2: szybka wizyta na IV („quick change”).
- Takt 4: ii–V prowadzące do B♭7 (Cm7 – F7 = ii–V dla B♭).
- Takt 6: B°7, przejściowy akord zmniejszony, który prowadzi bas w górę B → H → C (F7/C).
- Takty 8-10: D7 (V/ii), a potem ii–V Gm7 – C7 prowadzące z powrotem do F.
- Takty 11-12: turnaround I – VI7 – ii – V, który znów puszcza schemat w ruch.
Pierwsze cztery takty, z shellami w lewej ręce i bluesową frazą w prawej:
M:4/4
L:1/8
%%staves {RH LH}
V:RH clef=treble
V:LH clef=bass
K:F
[V:RH] "F7"F _A =A c z4 | "Bb7"_e d c _A F2 z2 | "F7"F _A =A c d c _A F | "Cm7"B2 G2 "F7"A2 c2 |]
[V:LH] [F,A,_E]8 | [B,,_A,D]8 | [F,A,_E]8 | [C,_E,B,]4 [F,,_E,A,]4 |]
Zwróć uwagę na As wślizgujące się na A: to blue note, tercja mała grana nad akordem durowym, wyrazowe serce bluesa.
Żeby się rozwijać: naucz się schematu na pamięć w ulubionych tonacjach jazzmanów, F-dur i B-dur, potem C-dur i G-dur. Na początku licz takty na głos: zgubienie się w formie to błąd numer jeden.
Nie myl B♭7 w takcie 5 (IV7, z As) z B♭maj7: w bluesie wszystkie główne akordy to dominanty septymowe.