12-taktowy blues
· Blues · Poziom 3 · 20 min
Blues, zrodzony na amerykańskim Południu pod koniec XIX wieku, jest korzeniem jazzu, rocka, soulu i funku. Jego najczęstsza forma mieści się w 12 taktach i trzech akordach. Gdy masz ją w palcach i w uszach, możesz grać z muzykami na całym świecie.
Forma
| Takt 1 | Takt 2 | Takt 3 | Takt 4 | |
|---|---|---|---|---|
| Linia 1 | I7 (C7) | I7 | I7 | I7 |
| Linia 2 | IV7 (F7) | IV7 | I7 | I7 |
| Linia 3 | V7 (G7) | IV7 | I7 | V7 |
Wszystkie trzy akordy to akordy septymowe dominantowe (C7 = C E G B). W muzyce klasycznej takie akordy „chcą” się rozwiązać; w bluesie są brzmieniem domu. Ostatni takt (V7) przygotowuje następny chorus: to turnaround.
Bardzo częsty wariant, quick change: w takcie 2 przechodzi się na IV7 (F7), po czym wraca do I7.
Prosty voicing: tercja i septyma
Dwa dźwięki, które określają akord septymowy, to jego tercja i septyma. Zauważ, jak przesuwają się o półton między akordami: E–B (C7) staje się Es–A (F7).
M:4/4 L:1/4 Q:1/4=90 K:C "C7" [E_B]4 | "C7" [E_B]4 | "C7" [E_B]4 | "C7" [E_B]4 | "F7" [_EA]4 | "F7" [_EA]4 | "C7" [E_B]4 | "C7" [E_B]4 | "G7" [FB]4 | "F7" [_EA]4 | "C7" [E_B]4 | "G7" [FB]4 |]
Forma tekstu AAB
Teksty bluesowe często idą według schematu AAB: wers (4 takty), ten sam wers nad IV (4 takty), odpowiedź (4 takty). Twoja improwizacja może zrobić dokładnie to samo:
M:4/4 L:1/8 Q:1/4=100 K:C "C7" G2 _B c- c4 | z8 | G2 _B c- c2 _B G | E8 | "F7" G2 _B c- c4 | z8 | "C7" G2 _B c- c2 _B G | E8 | "G7" d2 d d- d2 B G | "F7" c2 c c- c2 A F | "C7" G2 E C- C4 | "G7" z4 D E G2 |]
Ćwiczenie krok po kroku
- Włącz podkład bluesowy w C. Licz takty na głos („raz-dwa-trzy-cztery, dwa-dwa-trzy-cztery…”) przez dwa pełne chorusy.
- Lewa ręka: graj prymę każdego akordu na raz. Jeśli się zgubisz, poczekaj na powrót taktu 1.
- Prawa ręka: graj powyższy voicing tercja-septyma w rytmie „Charleston” (na raz, potem na „i” po dwóch).
- Zagraj powyższy riff AAB, potem wymyśl własną 2-taktową frazę A i zastosuj schemat AAB.
- Powtórz w F z podkładem bluesowym w F (F7 – B♭7 – C7).
Punkty orientacyjne w brzmieniu. Naucz się słyszeć takt 5 (przejście na IV, prawdziwy „start”) i takt 9 (V, szczyt napięcia). Z praktyką nie będziesz już musiał liczyć.
Częsty błąd: zgubienie się w formie i granie dalej, jak gdyby nigdy nic. Jeśli się zgubisz, graj mniej i słuchaj basu: powrót do I w takcie 11 to najwyraźniejszy punkt orientacyjny.